Türkiye'nin tüm kadınlarının büyük çoğunluğuna sorsak ilk kazançları elişi çeşitlerindendir çünkü hayata mesleksiz başlayan Anadolu insanları bir şekilde eline iğne, tığ, şiş gibi şeyler geçirerek bir şeyler dikmiş veya örmüş.
Elbette geriye gidildiğinde geçmişte önce yünle başlayan ip eğirmeler daha sonrasında kumaş, kilim ve halı dokumaya dönüşmüş.
Tüm dünyadaki kadınlar ipten, saptan hasırlar ve sepetler örmüşler yani sadece bizim ülkemize has bir kültür değildir.
Kültür hepimizindir.
Son günlerde sandık çeyizlerinde bekleyen kıymetli elişileri bozarak orjinalikten uzakta farklı kullanımlarda değerlendirerek yok ediliyor oysa bir karyola takımı perde olarak kullanılabileceği, yastığı da örtü olarak ikiye bölünüp kullanılabilir. gerekirse ortadan tekrar dikilerek yastık yapılması bozulmuş olmaz ancak işlemeyi kesip pano yapmak tozlu bir eşyadan başka birşey değildir.
Tülbent gibi oyalı yazmalar elbise üzerinde, boyunda atkı gibi kullanılabileceği gibi bir yerlere bağ olabilir yani oyaları kesmek antikleşen eşyaları ziyan etmektir.
arşivimize aldığımız birçok örnek var.
Bazıları tığla yapılmış, birçoğu boncuklu, eskiden ibrişimle yapılan oyalar var ancak birçok sandıkta böyle şeyler halen örneklenmeyi bekliyorlar.
Bazen bazı şeylerin mezata düşmesi hepimizi üzüyor ancak onu gerçekten değer bilen kişiye gönderiyor.
Komik bir gelişmeden bahsetmek gerekirse Türk kültürünü dünyaya tanıttığını söyleyen Türk Tarih kurumunun tek kadın başkanı Prof. Taciser hoca iğneyi bile eline almayı bilmeden kitabını çıkarttığını söylemişti. Daha ilginci de Japonların iğne oyasına merak sarmasıyla başlamış. Japon biri iğne oyasını öğrendiği gibi kitabını çıkararak kendi halkına sunmuş.
Evet kültürünü korumuş tek ülke gelenekleriyle ünlüdür ancak iğne oyasını Türkiyenin kadınlarından daha iyisini yapanı hiç bir yerde bulamazsınız.
Bazı yöreler var Gönen veya Ankara nalıhan gibi ancak hiç bir şekilde iğne oyası yöreye özgü değildir.
Şimdilerde iğne oyası örneklerinin yapayı çıktı, ayırt edilemez şekilde makineler işliyor ve gerçeği yerine makine işi satılsa bile elle yapılan hiç bir iğne oyasının yerini tutamaz.
İğne oyası örneklerini görmek isteyenler haberciden youtube kanalındaki linke bakabilirler.
https://www.youtube.com/watch?v=6l7sfCCiyJc