Image

Urfanın Vazgeçilmez Kış Salatası, Köz Patlıcan, Kırmızı, Yeşil Acı Biberler

Doğu denince tam olarak neresi bilmek gerekir çünkü Doğu ile Güney Doğu arasında çok büyük farklılıklar olabildiği gibi  lezzetlerde farklıdır.
Mesela Urfa yemekleri genellikle etli yapar ancak soğanı çok fazla kullanmaz çünkü soğan hazırlanmış lahmacun içinde sıcaktan dolayı çok çabucak kokar ve aşırı sıcak olmasından dolayı daha serin yiyecekler tüketilir.
Çiğ köfte gibi birçok yemek buzla yoğurulur.
Evlerin yakınlarında fırın kültürü oladuğu için köz biber, domates, patlıcan çok sevilir çünkü tarım çok ileri derecededir. Mesela patlıcan kebabı, patlıcanı çok lezzetli olduğu için çok lezzetlidir ancak Niğde, Afyon gibi yörelerde patatesin yanında patlıcan ekilse de köz tüketimi çok fazla olmadığı için şiş kebaplar Adana, urfa yöreleri gibi çok değildir. Antep, Diyarbakır, Maraş, Adıyaman  gibi yörelerde de ciğer kültürü çok fazladır.
Öyle çok fazladır ki gece veya sabah ciğer yemeye gidilir yani bu bölgeler tavalar, şiş kebaplar ve köz sebze kültüründe hiç bir yöreye benzemezler. Yemeyi, içmeyi çok severler özellikle mi,safirsiz de sofraya oturmazlar.
Artık sebzelerin son günlerini yaşayan Güney Doğu köz patlıcan, kırmızı ve yeşil biberi fırında delerek közlettikten sonra hepsi tek, tek soyuluyor ve bi,r tepsi doğranmadan öylece sıraya dizilerek sofraya getiriliyor.
Bizim kültürümüzdeyse böyle köz sebzeleri doğrayıp karıştırmadan tabağa diziyor ve üzerine biraz çiğ domates doğrayarak limon, zeytinyağ, sarımsak ve tuz ile sos hazırlayıp üzerine gezdiriyoruz.
Bazı yörelerde hemen yenecekse özellikle bağda üzüm toplayanlar yapar böyle şeyleri çiğden domatesin yanında soğan ve maydanoz ekleyerek tadını biraz daha güzelleştiriler yani pişmiş sebzeye çiğ sebze eklendiğinde rengibi kaybedip yumuşamış sebzeleri çiğ olanlar görüntüde değiştirerek görsellikte değiştirmektedir.
Bazı yörelerde köz biber, patlıcanlar evlerdeki gibi hazırlanmadıkları için kabuklarında kimyasallarla birlikte pişirilmektedir yani yıkanan biberle, yıkanmayan biber arasında farklılıklar hemen anlaşılır.
Yıkanmayan sebzelerin dış kabuğu çok daha iyi pişer, yıkanan sebze biraz büzüşüktür buna dikkat etmek gerekir.
Ayrıca Adıyaman Besni ilçesinde böyle köz salatası babagannuş gibi salataların içine kıyma ekleyerek tessiye basıp tekrar fırına gönderir ve üzeri kızarana kadar pişirirler.
Yanında tırnak pide ve ayranla bir sofrada ana yemek oluverir.
Lezzeti her farklı çeşitte değişerek, acısız olduğunda pek sevilmez.
bir yandan acı ağzı yakarken soğuk ayranla ağız ferahlatılmaya çalışılır ancak ağzı ne kadar yaksa da yemekten vazgeçmez hiç kimse, vazgeçemezler.