Protein aklı koruyan en etkili besindir fakat veganlar  et,süt ve ürünlerinin birçoğunu tüketmezler ancak şunu unutmamak gerekir ki herşeyin içinde bir şey vardır mesela bir zeytin veya üstüne yağmur yağmış olgun kiraz kurtlanabilir. Minnacık bir kurtta hayvansal proteindir.
Bitkisel proteinse,  yeşil mercimekte bolca var yani insan istemediği birşeyi farklı şeylerle de tamamlar.

Zamlar insanları geçim derdine düşürse de aslında kaygı ve korku yersizdir çünkü alınan malzemenin farklı yapım aşamalarını bilmemek, kaşıkla değil kepçeyle tüketmek  sağlığımızı bozduğu gibi çöpe atılan gıda maddeleri insanlığın ayıbıdır.
Bir adet kesmeşekerin verdiği enerjiyle kilometrelerce yol yürünebilir fakat bir bardak çayda birkaç kesme şeker kullanıldığında günde en az on içecekle çarparsak, bir avuç şeker bile insana yetmez, yedikçe yiyesi gelir insanın. İnsan doymaz bir varlıktır.

Evde varsa aileyle veya bireysel  olarak haftalık yemek planı yapmak veya alınan tek bir elma olsa bile yoksa dörde bölerek paylaşmak bir lokma ile bir adet arasındaki farkı kapatır çünkü beyin bildiği lezzeti algıladığı için yemese bile doğar. Böyle mecazi anlatımlar insanı tok tutar çünkü bedenin %sine baktığımızda sulu şeylere ihtiyacı vardır. Bir elma bile, bir bardak suyla içinde barındırdığı tatlımsı tadıyla tatlı çorba/hoşafa dönüşür. Et, sebze veya meyve hangi ürün olursa olsun tamamını tüketmek yerine yenisi gelene kadar idare etmek hem az yemekten dolayı sağlığımızı korur hem de borca harca batmadan ev ekonomimizi düzeltir.
Bu idare insanların hak ettiği açlık değil, insanın işini bilmesiyle ilgilidir. Her insanın az da olsa birçok gıdadan vitamin alması gerekir hatta ayrı yörelerden birşeyler yemesi beden için ayrı bir şifadır.
Toplum sağlığı için kurumların insanları tüketmeye değil üretmeye teşvik etmesi gerekir.
Tek başımıza bile bazı durumlarla baş etmeyi bilmeliyiz. Akıl kendi başının çaresine bakmayı bilmesi gerekir.
Bir tavuk bile çeşitlikte eşsizdir. Tüyü, yumurtası gibi değerli ürünleri olduğundan meslek olarak tercih edilen ve en çok tüketilen gıda maddelerinin başında gelir.
Bir adet tavuk tek seferde pişirilebilir, tüketilebilir veya tek seferde pişirilip et suyu tavuğundan ayrılarak lezzet için yemeklere azar azar ilave edilebilir. Bu yöntem geçmişten gelen gelenektir. Sadece tavuk değil eskiden kemik alınır, kaynatılır, ilikli et suyu elde edilir özellikle zayıf çocuklar için kullanılırdır ancak kemik suyu et yada balık suyu gibi hafif değildir, sık yendiğinde veya suyla seyreltilmediğinde içindeki kuvvetli yağdan dolayı kolesterolü çıkarabilir.
Bilhassa kalple ilgili problemi olanlar, protein diyeti yapmak zorundadırlar.
Tekrar tavuğa döndüğümüzde en lezzetli ve en sağlıklı şekliyle pişirip yemek için kuru yolum bir tavuk alınarak tavuğun göğüs kısmının iki tarafını çıkarın alın.
İki ayrı parça haşlandığında, bonfile şeklinde kesilerek zeytinyağı, az tuz, birkaç slayt doğranmış sarımsakla harmanlanıp beş dakika kızdırılmış tavada her iki tarafı da beşer dakika pişirildikten sonra öylece veya didilerek tam yirmi kez sandviç yapılabilir.
İncecik kağıt gibi doğrayıp kavrulabilir.
Et küp doğranıp bol ay şeklinde doğranmış soğan birkaç diş sarımsak, ıspanak, yeşil/kırmızı biber, mantar gibi birçok sebze eklendikten sonra bir yumurtayla harmanladıktan sonra az yağa dökülerek büyük sebzeli köfteler yapılabilir.
Bu köftenin tadı damak çatlatan lezzettir, soğanın muhteşem kokusunu yiyen unutamaz.
İşin mutfak sırrı tavaya koyduğunuz tavuğu pişirirken yerini beş dakika dolmadan değiştirmemek ve mühürlemede sulandırmadan pişirmek.
Elbette pişirmedeki bazı yöntemler sağlığa ve lezzete yararlı/zararlıdır.
En önemli lezzet sırrı ise zeytinyağıdır, bir çay kaşığı bile yeterlidir.
Tavuk pişirmede sarımsak olmazsa olmazdır.
Tavuk diliminin kalınlığı pişirmede değişikliğe sebep olabilir mesela et daha hızlı tavuk biraz daha geç pişer.
Karabiber baharat top-toz olarak tavuğa çok yakışır.

Tavuk etini zırhlar veya soğan sarımsakla rondoda kıyar, biraz düğ denilen ince bulgur, kırıl pirinç, irmik gibi sarmalayan ürün ekler, yuvarlarken dağılmasın diye bir yumurta kırarsak iri, minik köfteler elde edebiliriz.
Bulgurla çoğaltılmış kıyma ile elde ettiğimiz köfteleri yağ soğan, salçalı bir soğaraç’a birkaç patates, patlıcan, bamya bile olabilir bolca sulu yemek yapabilir veya buharda biraz haşladığımız köfteleri sarımsaklı yoğurtla yoğurtlayabilir veya yağda kavurabiliriz.
Bağırsaklar için bulgur köftelerin sulu olması kolay hazım için tercih edilmesi önerilir.
Tavuk göğsünden sonra iki but kısmı ortadan ayrılarak kolaylıkla dört kişiyi bir pilavın yanında rahatlıkla doyurur. But biraz zor piştiği için kısık ateşte tandır şeklinde yapılması önerilir.
Tavuğun iki kolu herhangi  bir makarna yanında yine kısık ateşte veya ızgarada pişirilebilir.
Tavuk kanadının uçları göğüs kafesinin kemikleri ile haşlanarak daha sonra kullanılmak üzere dondurulabilir.
Böyle et suları kereviz sapı gibi aromatik sebzelerle kaynatılır, kemikten et didiklenirse ayrı pişirilmiş patates ve havuç haşlamasıyla terbiye edilerek veya edilmeden haşlama çorba elde edilebilir.
Et suyunu alırken et geç pişer sebze erken piştiği için patates, soğan gibi sebzeler soğulduktan ve yıkandıktan sonra etin en üzerinde et suyuna değdirmeden pişirmek patatesin tadını koruduğu gibi et suyunu bulandırmadan berrak yapar.
Sarımsak yemek tabağa alındıktan sonra doğranması lezzetine paça çorbası gibi lezzet katar.
Eskiden kuzu ve tavuklar içleriyle satılırmış şimdi tavuk çevirmelerdeki kanatları çok daha kazandırdığı için alıyorlar.
Bu duruma dikkat çekerek çiğ tüm tavuk   daha ucuza gelir, daha fazla pişirme alternatifi vardır.
Bu çeşitli pişirme mutfağımıza sağlık ve bereket getirecektir lütfen unutmayalım.
Tavuk doğrarken mutlaka eldiven kullanalım veya tavuk etini çatal ile tutturarak bıçak yardımıyla ayıralım.
En önemlisi de mikroplara karşı elimizi iyice sabunlayalım. Ayrıca çiğ tavuk bulaşıklarını ayrı yıkayalım.
Et çiğken mikrop üretebilir fakat iyice piştiğinde bu ortadan kalkabilir, hayvanların hastalıklarını yüksek ateşte yapılan kavurmalarla bastırmaları gibi.
Derler ki yılan bile toprağı kıtım, kıtım yermiş. Boş lafları aldırmadan gidelim deniz şefin bu tarifleri pişirmek için haydin mutfağa, önemli olan varken yok gibi davranarak, olmadığında cebimizde kalan parayı harcamaya.
Bu kadar ağız sulandırıcı lezzet dolu yemekleri etrafımızdaki insanlara öğretmeyi unutmayalım, varsa yorum yaparak uyaralım, sizler neler yapıyorsunuz bilgilerinizi sunarsanız almaya hazırım.
Tavuk veya et veya kemikleri  temiz bir şekilde çöpe atmak yerine, sokak hayvanlarına vermeyi unutmayalım.

Yazar; Gezgin, Kültür Araştırmacısı ve Habercisi, Deniz Kakanaş

Haberciden, İyilik, Güzellik ve Doğruluk haberciliği